Hạ viện Mỹ hôm 26/2 đã thông qua một nghị quyết ngăn chặn tình trạng khẩn cấp quốc gia do Tổng thống Mỹ Donald Trump ban bố, vốn bị cho là vượt quyền Quốc hội để có ngân sách xây bức tường biên giới với Mexico.
Nghị quyết nói trên được Hạ viện Mỹ thông qua với kết quả 245 phiếu thuận, 182 phiếu chống, New York Times đưa tin. Trong 245 lá phiếu ủng hộ, 13 phiếu đến từ các thành viên đảng Cộng hòa. Nghị quyết giờ đây được chuyển lên Thượng viện do đảng Cộng hòa chiếm đa số phê duyệt.
Trước đó, Tổng thống Mỹ đã ban bố tình trạng khẩn cấp quốc gia hôm 15/2 để có thể sử dụng khoản ngân sách khoảng tám tỷ USD từ các bộ, ngành cho việc xây dựng bức tường biên giới với Mexico mà không cần đến sự phê chuẩn của Quốc hội.
Thượng viện Mỹ, nơi đảng Cộng hoà đang chiếm thế đa số với 53/100 ghế, sẽ bỏ phiếu về dự luật này trong vòng 18 ngày tới. Ít nhất ba thượng nghị sĩ Cộng hoà đã tuyên bố sẽ ủng hộ nghị quyết này của Hạ viện, gồm Susan Collins, Thom Tillis và Lisa Murkowski. Như vậy, phe Dân chủ chỉ cần thêm một phiếu ủng hộ từ phe Cộng hoà là có thể thông qua nghị quyết này ở Thượng viện. Nhiều người khác, kể cả lãnh đạo phe Cộng hoà ở Thượng viện là Mitch McConnell, cũng đang để ngỏ các khả năng khác nhau.
Tổng thống Donald Trump tuyên bố sẽ phủ quyết nghị quyết này nếu nó được cả hai viện thông qua. Trong trường hợp này, Quốc hội vẫn có thể ngăn chặn tổng thống nếu bỏ phiếu lại và có ít nhất ⅔ phiếu thuận từ cả hai viện.
Hôm 18/2, một liên minh gồm 16 bang của Mỹ do California dẫn đầu cũng đã nộp đơn kiện chính quyền Tổng thống Trump lên tòa án liên bang ở San Francisco. Tuy nhiên, ông Trump khẳng định không hề lo ngại hay bất ngờ trước những thách thức pháp lý liên quan tới việc ban bố lệnh khẩn cấp quốc gia, mặt khác tự tin mình sẽ giành chiến thắng tại Tối cao Pháp viện Hoa Kỳ.
Kể từ khi Đạo luật Khẩn cấp Quốc gia được ban hành vào năm 1976, các tổng thống Mỹ đã viện dẫn đạo luật này 59 lần để sử dụng quyền hạn khẩn cấp, như trong cuộc khủng hoảng con tin ở Iran năm 1979 hay vụ tấn công khủng bố ngày 11/09/2001. Tuy nhiên, chưa có tổng thống nào sử dụng tình trạng khẩn cấp quốc gia để qua mặt Quốc hội sau khi bị từ chối duyệt chi ngân sách như Trump.
—
Từ khóa:
Hạ viện: House of Representatives (n)
Thượng viện: Senate (n)
Quốc hội Mỹ: U.S. Congress (n)
nghị quyết: resolution (n)
tình trạng khẩn cấp quốc gia: national emergency (n)
sự phản đối: opposition (n)
quyền phủ quyết của tổng thống : presidential veto (n)
