Ngày 18/4/2011, một giáo sĩ Công giáo của Tòa Thánh bước xuống sân bay Nội Bài (Hà Nội). Khoác trên người bộ vest, chiếc áo sơ mi cổ cồn và đi kèm với cây thánh giá trước ngực, ông được đông đảo các giám mục, linh mục, tu sĩ và giáo dân chào đón nồng nhiệt.
Tại sảnh quốc tế, bầu không khí trở nên rộn ràng khi ông giơ cao tay chào những tín đồ Công giáo ở cổng an ninh. Mọi người đều vui mừng vì Giáo hội Công giáo Việt Nam lần đầu tiên đón một đại diện không thường trú Tòa Thánh tới Việt Nam kể từ sau năm 1975. Ông là Tổng Giám mục Leopoldo Girelli.
Gần bảy năm sau, vào ngày 13/9/2017, ông mãn nhiệm chức vụ đại diện không thường trú của Tòa Thánh tại Việt Nam và chức vụ này để trống cho đến ngày 21/5/2018 thì Giáo hoàng Francis bổ nhiệm Tổng Giám mục Marek Zalewski người Ba Lan thay thế ông cho tới nay.
Ngày 25/7/2023, Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng bắt đầu chuyến thăm Ý và Tòa Thánh. Trong cuộc hội kiến chưa đầy một giờ với Giáo hoàng Francis, hai bên đã lần đầu tiên thông qua Thỏa thuận Quy chế hoạt động của Đại diện thường trú và Văn phòng Đại diện thường trú Tòa Thánh tại Việt Nam.
Kể từ sau năm 1975, đây là lần đầu tiên quan hệ Việt Nam – Vatican được nâng lên tầm mới.
Đây là một chặng đường dài với những thỏa thuận chìm nổi qua 10 vòng đàm phán giữa hai bên hay gọi là Nhóm Công tác hỗn hợp Việt Nam – Vatican bắt đầu từ hơn 13 năm trước.
Nếu bạn quan tâm tới quan hệ ngoại giao giữa hai bên, sau đây là ba vấn đề bạn nên biết.
Mối quan hệ chưa bao giờ được thiết lập chính thức
Dù dưới thời Pháp thuộc, chính thể Việt Nam Cộng hòa hay chế độ xã hội chủ nghĩa hiện tại thì cấp bậc cao nhất trong mối quan hệ giữa Tòa Thánh và Việt Nam mới chỉ là mức Khâm sứ Tòa Thánh (đại diện Tòa Thánh), mức này dưới Sứ thần Tòa Thánh (tương đương như đại sứ của các nước). Có thể nói, hai bên chưa từng bang giao chính thức mặc dù Việt Nam là quốc gia đứng thứ năm về số lượng người theo Công giáo ở châu Á. [1]
