Ông Mai Tiến Dũng bị bắt; Hàn Quốc lo ngại Bắc Hàn khủng bố đại sứ quán ở Việt Nam

Các sự kiện nổi bật trong tuần:

• Cựu chánh văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng bị bắt
• Hàn Quốc lo ngại Bắc Hàn khủng bố đại sứ quán ở Việt Nam
• Quốc hội họp bất thường, miễn nhiệm Chủ tịch Vương Đình Huệ
• Chính phủ Campuchia bác bỏ các ý kiến phản đối kênh đào Phù Nam, không chấp nhận đàm phán
• Hàng loạt quan chức tiếp tục sa lưới

Cựu chánh văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng bị bắt

Không có cơ hội “hạ cánh an toàn” nào cho ông Mai Tiến Dũng, người từng là bộ trưởng, chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ, tức là người tổng quản của thủ tướng.

• Ngày 4/5, Bộ Công an cho biết họ mới khởi tố và bắt tạm giam ông Dũng về tội lợi dụng chức vụ quyền hạn khi thi hành công vụ, liên quan tới một dự án tại Lâm Đồng. VnExpress cho biết quyết định này đã được thực thi từ ngày 30/4.
• Ông Dũng làm chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ từ 4/2016 tới 4/2021 dưới thời Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc. Ông về hưu tháng 4/2021 theo chế độ.
• Sau khi về hưu, ông đã hai lần bị kỷ luật đảng với hình thức cảnh cáo và khiển trách do liên quan tới vụ chuyến bay giải cứu thời COVID-19 và sai phạm tại Bộ Công thương.

Hàn Quốc lo ngại Bắc Hàn khủng bố đại sứ quán ở Việt Nam

Việt Nam tiếp tục được chú ý trong mối quan hệ liên Triều. Trước đây là hội nghị thượng đỉnh Trump – Kim năm 2019 và vụ một phụ nữ Việt Nam ám sát anh trai Kim Jong Un ở Malaysia năm 2017. Nay, Đại sứ quán Hàn Quốc ở Việt Nam được cho là có nguy cơ bị Triều Tiên khủng bố ở mức “báo động”.

• Bộ Ngoại giao Hàn Quốc cho hay việc nâng mức cảnh báo nguy cơ khủng bố từ “Chú ý” lên “Báo động” (mức cao thứ hai) là dựa trên thông tin tình báo của nước này. Ngoài Việt Nam còn có các cơ quan ngoại giao của Hàn Quốc ở Campuchia, Lào Nga và Trung Quốc.
• Truyền thông Việt Nam gần như không đưa tin về động thái này của Hàn Quốc. VnExpress và Dân Trí đưa tin nhưng không nhắc tới Việt Nam. Đài Hà Nội có nhắc tới Việt Nam nhưng không làm nổi bật thông tin này.
• Hiện chưa có cơ quan chính phủ nào của Việt Nam lên tiếng về thông tin này.

Quốc hội họp bất thường, miễn nhiệm Chủ tịch Vương Đình Huệ

Quốc hội không đợi đến kỳ họp thường lệ ngày 20/5 tới để phế truất Chủ tịch Vương Đình Huệ. Họ quyết định làm sớm hơn 18 ngày trong một kỳ họp bất thường chỉ kéo dài một buổi chiều. 

• Theo nghị quyết được Quốc hội thông qua ngày 2/5, ông Vương Đình Huệ bị tước hết mọi chức vụ: chủ tịch Quốc hội, ủy viên Hội đồng Quốc phòng và An ninh, đại biểu Quốc hội.
• Nghị quyết này chỉ mang tính chất hợp thức hóa quyết định trước đó vào ngày 26/4 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam. Theo đó, Đảng Cộng sản chấp nhận đơn từ chức của ông Huệ, đồng nghĩa với việc ông cũng không còn là ủy viên Bộ Chính trị và ủy viên Ban Chấp hành Trung ương nữa. 
• Truyền thông nhà nước cho hay ông Huệ đã vi phạm các quy định của đảng nhưng không nói rõ vi phạm cụ thể là gì. Cho đến nay ông Huệ cũng chưa bị cơ quan công tố nào truy cứu trách nhiệm hình sự.
• Phiên họp bất thường trên của Quốc hội không được tường thuật trực tiếp. Ông Huệ được cho là đã có bài phát biểu trước khi bỏ phiếu nhưng truyền thông nhà nước không đăng nội dung bài phát biểu này. Ông Huệ cũng không có phát ngôn công khai nào khác.
• Một luồng ý kiến trang Internet cho rằng Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng cũng cần phải chịu trách nhiệm với tư cách là người đứng đầu khi để cho hàng loạt cán bộ dưới quyền như Võ Văn Thưởng, Vương Đình Huệ vi phạm kỷ luật đảng tới mức phải phế truất.
• Cùng ngày 2/5, Ủy ban Thường vụ Quốc hội phân công Phó Chủ tịch thường trực Trần Thanh Mẫn điều hành công tác của ủy ban và Quốc hội cho đến khi bầu được chủ tịch Quốc hội mới. Bình luận trên BBC News Tiếng Việt, nhà phân tích Carl Thayer cho rằng có khả năng ông Mẫn hoặc Thường trực Ban Bí thư Trương Thị Mai của đảng sẽ lên làm chủ tịch Quốc hội.

Chính phủ Campuchia bác bỏ các ý kiến phản đối kênh đào Phù Nam, không chấp nhận đàm phán

Việt Nam và người hàng xóm Campuchia đang có va chạm lớn đầu tiên dưới thời nội các mới của Thủ tướng Hun Manet.

• Chính phủ Campuchia quyết định xây dựng một kênh đào dài 180 km nối thủ đô Phnompenh ra biển, với tổng kinh phí khoảng 1,7 tỷ USD. Nhà thầu của dự án này là Tổng công ty Cầu đường Trung Quốc (CRBC). Dự án được lên kế hoạch khởi công trong năm 2024 và hoàn thành năm 2027.
• Kênh đào này dự kiến chạy dọc gần biên giới các tỉnh miền Tây Nam Bộ của Việt Nam.
• Bộ Ngoại giao Việt Nam lên tiếng đề nghị Campuchia chia sẻ thông tin và đánh giá tác động môi trường của dự án này tới đồng bằng sông Cửu Long của Việt Nam.
• Một số chuyên gia Việt Nam cho rằng kênh đào này có thể làm giảm đến 50% lượng nước sông Mê Kông chảy vào Việt Nam, khiến tình hình hạn hán và xâm nhập mặn thêm nghiêm trọng. Bên cạnh đó, cũng có ý kiến lo ngại kênh đào này sẽ mở đường cho hải quân Trung Quốc hoạt động gần Việt Nam.
• Đáp lại, Thủ tướng Hun Manet khẳng định Campuchia không thay đổi kế hoạch xây dựng kênh đào này. Ông Hun Sen, Chủ tịch Thượng viện Campuchia, cựu thủ tướng và là cha của ông Hun Manet, bác bỏ các mối lo ngại trên và khẳng định Campuchia không chấp nhận đàm phán về kênh đào này.

Hàng loạt quan chức tiếp tục sa lưới

Các kỳ họp bất thường của Quốc hội giờ đây đã trở thành… bình thường (mới). Quan chức xộ khám cũng thành chuyện cơm bữa.