Liệu ngay cả những lời thuyết giảng biến tấu đi sai đạo pháp và có phần khơi gợi dị đoan, cuồng tín cũng nên được xem là tự do ngôn luận?
Vào ngày 19/6/2024, Giáo hội Phật giáo Việt Nam kỷ luật Thượng tọa Thích Chân Quang. [1] Lý do là các bài thuyết giảng được lan truyền của ông “gây hoang mang trong xã hội”, “bị cộng đồng phản ứng và làm suy giảm niềm tin Phật pháp”, và “ảnh hưởng đến uy tín của Giáo hội”.
Về nội dung kỷ luật, chúng ta cũng có thể thấy các nội dung xử lý không quá nghiêm khắc nhưng cũng không phải là giơ cao đánh khẽ, với việc cấm ông Thích Chân Quang chủ trì tổ chức sự kiện tập trung đông người tại chùa, cấm thuyết giảng dưới mọi hình thức trong vòng hai năm. Những người đã quy y theo các giáo điều do ông Thích Chân Quang tự ý sửa chữa cũng bị ảnh hưởng vì bị thu hồi lại Phái Quy y Tam bảo.
Ngoài ra, cũng cần ghi nhận rằng quyết định này thật ra không chỉ là kết quả của các hoạt động tự kiểm tra, giám sát, và tự cải chính từ bên trong Giáo hội. Chỉ trước đó mười ngày, chính Ban Tôn giáo Chính phủ đã đề nghị thẩm tra các phát ngôn của vị thượng tọa này. [2] Cơ quan này cho rằng ông Thích Chân Quang đã có những phát ngôn trong một số video clip lan truyền trên mạng xã hội “không đúng với giáo lý, giáo luật, truyền thống văn hóa của Phật giáo và lịch sử của dân tộc Việt Nam; sửa đổi giới cấm trong chứng điệp quy y Tam bảo của Phật giáo…”.
Nói cách khác, sự can thiệp của chính quyền vào việc kiểm soát và giới hạn ngôn luận của Thích Chân Quang là có thể chứng minh được.
