Cuốn sách “Retrofitting Leninism – Participation without democracy” của Phó giáo sư Khoa học Chính trị Dimitar Gueorguiev, được xuất bản vào năm 2021, đã cung cấp những góc nhìn sâu sắc về cách mà Trung Quốc cải cách chủ nghĩa Lênin trong thời đại số hóa, còn được gọi là chủ nghĩa Lênin 2.0. [1]
Tác phẩm này không chỉ mở rộng hiểu biết của người đọc về cách mà Trung Quốc đã áp dụng và điều chỉnh các nguyên tắc chủ nghĩa Lênin hay khái niệm dân chủ, mà còn cung cấp những gợi ý quan trọng để suy ngẫm về các quốc gia có thể chế chính trị tương tự Trung Quốc, như Việt Nam. Người viết nhận thấy có những nội dung nổi bật sau mà độc giả có thể lưu ý từ quyển sách.
Dân chủ hóa hình thức
Các chế độ chuyên chế cực đoan như ở Bắc Triều Tiên, Liên Xô, Đông Đức và Trung Quốc thường sử dụng các từ ngữ như “dân chủ” hoặc “nhân dân” trong tên gọi hoặc hiến pháp của họ, nhằm gây ấn tượng về sự tham gia của dân chúng trong đời sống chính trị.
Dù đã chấp nhận nền kinh tế thị trường và trải qua một cuộc biến động lớn nhưng tại Trung Quốc, Đảng Cộng Sản thống trị vẫn duy trì chính sách chia để trị, dựa vào các yếu tố như lai lịch, nghề nghiệp, tài sản và hành vi của người dân.
Các nỗ lực dân chủ hóa mà họ phô trương không nhằm thúc đẩy một nền dân chủ thực sự, thay vào đó, nó chỉ làm cho người dân giám sát lẫn nhau (crowd-sourced oversight). Để rồi từ đó, chính phủ hưởng lợi, củng cố sự kiểm soát của mình.
Người dân thoạt đầu có thể thấy nhà nước thúc đẩy tiếng nói cá nhân để đưa ra quyết định tập thể, tuy nhiên thực chất đó chỉ là sự dân chủ mang tính biểu quyết. Nó không phản ánh nhu cầu lắng nghe thực sự ý kiến của người dân để cải cách chính sách.
