Ngày 1/1, Malaysia chính thức đảm nhận vai trò chủ tịch Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) năm 2025. Đây là lần thứ năm Malaysia giữ cương vị này kể từ khi tổ chức được thành lập vào năm 1967. Trước đó, nước này từng đảm nhiệm vị trí điều phối vào các năm 1977, 1997, 2005 và 2015.
Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim sẽ chèo lái con thuyền ASEAN dưới chủ đề “Bao trùm và Bền vững” (Inclusivity and Sustainability). [1] Logo của ASEAN 2025 mang màu sắc tươi sáng, lấy hình ảnh hoa dâm bụt đỏ (bunga raya) – quốc hoa của Malaysia – làm biểu tượng. Thiết kế xoáy vào bên trong tượng trưng cho tính trung tâm và sự bền vững của Hiệp hội. [2]
Nhiệm vụ lớn lao của Malaysia là tăng cường tính dung nạp trong ASEAN và đưa các chương trình nghị sự theo hướng phát triển bền vững. Các nước thành viên kỳ vọng Malaysia có thể duy trì vai trò trung tâm của khối bằng kinh nghiệm dày dạn của mình, đặc biệt trong bối cảnh thế giới đầy biến động.
Tuy nhiên, điều khiến các quốc gia trong khu vực và các nhà quan sát băn khoăn là nước chủ nhà sẽ giải quyết những vấn đề cấp bách trong khu vực ra sao, như tranh chấp ở Biển Đông và nội chiến ở Myanmar. Đây vẫn là hai bài toán an ninh nan giải vì liên quan đến chủ quyền, chủ nghĩa dân tộc và các tính toán chính trị phức tạp của các bên liên quan.

Trong bài viết trên Project Syndicate vào tháng 12/2024, Thủ tướng Anwar nhấn mạnh: “Khi căng thẳng toàn cầu leo thang – từ cạnh tranh chiến lược đến biến đổi khí hậu – tinh thần hợp tác của ASEAN chưa bao giờ quan trọng hơn thế”. [3] Tuy vậy, vai trò của người cầm lái cũng rất quan trọng vì họ điều phối các chương trình hoạt động trong khối.

