Tuần tin Luật Khoa tuần này mang đến cho độc giả các sự kiện nổi bật như: Chỉ định lãnh đạo cấp tỉnh sau sáp nhập như “giải pháp tình thế”; Bế mạc Đại lễ Vesak; Khởi tố vụ án khiến học sinh ở Vĩnh Long tử vong.
Chỉ định lãnh đạo tỉnh, thành thay vì bầu như quy định
Sáng 5/5, tại Hà Nội, kỳ họp thứ 9 của Quốc hội khóa 15 khai mạc. Trọng tâm của kỳ họp này là xem xét, quyết định sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp 2013 và cho ý kiến, thông qua hàng chục luật, nghị quyết.
- Kỳ họp sẽ diễn ra từ ngày 5 – 29/5 (đợt 1) và từ ngày 11 – 30/6 (đợt 2) với tổng thời gian làm việc dự kiến là 37 ngày.
- Cùng chiều (5/5), Quốc hội đã thông qua nghị quyết về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013.
Đồng thời, Quốc hội thành lập Ủy ban Dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp 2013, do Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đứng đầu.
- Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Tô Lâm cho biết việc sửa đổi hiến pháp lần này nhằm đáp ứng các yêu cầu cấp thiết của cuộc tinh gọn, sắp xếp bộ máy. Ông cũng đề cập đến khả năng trong nhiệm kỳ tới sẽ có một cuộc sửa đổi hiến pháp “mang tính căn bản”.
- Ngày 6/5, Ủy ban Dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp 2013 đã công bố dự thảo nghị quyết sửa đổi Hiến pháp để lấy ý kiến nhân dân.
Theo bản dự thảo này, có tám điều được sửa đổi, gồm Điều 9, 10 (thuộc chương một về chế độ chính trị), Điều 84 (thuộc chương năm về Quốc hội); các Điều 110, 111, 112, 114, 115 (thuộc chương chín về chính quyền địa phương).
Trong đó, hai nội dung trọng tâm là khẳng định vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, xác định rõ các tổ chức chính trị – xã hội trực thuộc và bỏ cấp huyện (còn cấp tỉnh và cấp xã). - Đáng lưu ý, dự thảo sửa đổi Hiến pháp 2013 cũng đề xuất thủ tướng Chính phủ sẽ chỉ định chủ tịch, phó chủ tịch Ủy ban Nhân dân các tỉnh, thành sau khi hoàn thành sắp xếp.
- Các chức danh như chủ tịch, phó chủ tịch, trưởng các ban Hội đồng Nhân dân; trưởng, phó trưởng Đoàn Đại biểu Quốc hội cũng không được bầu mà sẽ do Ủy ban Thường vụ Quốc hội chỉ định.
- Sau đó, Thường trực Hội đồng Nhân dân tỉnh, thành sẽ chỉ định ủy viên Ủy ban Nhân dân tỉnh, thành; chỉ định chủ tịch, phó chủ tịch, trưởng các ban của Hội đồng Nhân dân cấp xã; chỉ định chủ tịch, phó chủ tịch Ủy ban Nhân dân cấp xã.
- Dự thảo cũng cho phép chỉ định người giữ chức danh lãnh đạo Hội đồng Nhân dân cấp tỉnh, xã không phải là đại biểu, trong trường hợp đặc biệt.
- Đây được xem như một “cơ chế đặc biệt”, điều khoản chuyển tiếp, nhằm đảm bảo sự ổn định và thông suốt của tổ chức bộ máy chính quyền địa phương trong bối cảnh sắp xếp, sáp nhập tỉnh thành và bỏ cấp huyện. Sau năm 2025, việc bầu cử các chức danh lãnh đạo sẽ trở lại quy trình bình thường.
- Dự kiến, Quốc hội sẽ thông qua nghị quyết sửa đổi Hiến pháp 2013 trước ngày 30/6.
- Liên quan đến các chức danh lãnh đạo các tỉnh, thành sau sắp xếp, trước đó, ngày 23/4, Ban Tổ chức Trung ương đã ban hành Hướng dẫn số 31.
Theo hướng dẫn này, sau khi các tỉnh, thành phố sáp nhập, Bộ Chính trị, Ban Bí thư sẽ chỉ định Ban Chấp hành, Ban Thường vụ, Ủy ban Kiểm tra tỉnh ủy, thành ủy cũng như các chức bí thư, phó bí thư tỉnh ủy, chủ nhiệm, phó chủ nhiệm (nhiệm kỳ 2020 – 2025).
Đại lễ Vesak 2025 chính thức bế mạc
Sáng 8/5, Đại lễ Liên Hợp Quốc Vesak năm 2025 bế mạc tại Học viện Phật giáo Việt Nam (xã Lê Minh Xuân, huyện Bình Chánh, TP. HCM). Sự kiện này khai mạc hồi 6/5, thu hút hơn 2.700 đại biểu từ 85 quốc gia và vùng lãnh thổ, với chủ đề “Đoàn kết và bao dung vì nhân phẩm con người: Tuệ giác Phật giáo vì hòa bình thế giới và phát triển bền vững”.
- Xá lợi Đức Phật được xem là “quốc bảo” của Ấn Độ, được quân đội Ấn Độ hộ tống bằng phi cơ sang Việt vào ngày 2/5. Đây là lần đầu tiên xá lợi được đưa ra nước ngoài, với nghi thức ngoại giao tương đương chuyến công du của nguyên thủ quốc gia.
- Tiến sĩ Abhijit Halder, tổng giám đốc Liên đoàn Phật giáo Quốc tế (IBC), cho biết New Delhi muốn gửi đến thế giới thông điệp hòa bình trong việc kêu gọi mọi người tập trung nghiên cứu những giáo lý tốt đẹp của Đức Phật và xem như đây là giải pháp cho những vấn cấp bách hiện nay như chiến tranh, xung đột và thảm họa, v.v.
- Tuy nhiên, thông điệp hòa bình này lại diễn ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Ấn Độ và Pakistan leo thang. Sáng 7/5, Ấn Độ phát động chiến dịch “Sindoor”, tiến hành không kích vào các mục tiêu mà nước này cho là “hạ tầng khủng bố” trên lãnh thổ Pakistan và khu vực do Islamabad kiểm soát tại Kashmir, nhằm đáp trả vụ tấn công khiến 26 người thiệt mạng gần thị trấn Pahalgam hôm 25/4.
Tổng Bí thư Tô Lâm thăm Kazakhstan, Azerbaijan, Nga và Belarus
Từ ngày 5 – 12/5, Tổng Bí thư Tô Lâm và phu nhân Ngô Phương Ly dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam thăm cấp nhà nước tới Kazakhstan, Azerbaijan, Belarus; thăm chính thức Liên bang Nga và tham dự Lễ kỷ niệm 80 năm chiến thắng trong Chiến tranh Vệ quốc vĩ đại, theo lời mời của lãnh đạo các nước.
- Chiều 5/5 (giờ địa phương), ông Tô Lâm đã đến thủ đô Astana, Kazakhstan. Tổng thống Kazakhstan Kassym-Jomart Tokayev đích thân ra sân bay đón.
Sáng 6/5, trong cuộc hội đàm tại phủ tổng thống, hai bên đã nhất trí nâng cấp quan hệ Việt Nam – Kazakhstan lên Đối tác Chiến lược. Tổng thống Tokayev cũng cũng trao tặng Huân chương Hữu nghị Dostyk hạng Nhất cho Tổng Bí thư Tô Lâm. - Chiều 7/5 (giờ địa phương), Tổng Bí thư Tô Lâm và đoàn rời Kazakhstan, tiếp tục công du đến Azerbaijan. Cùng ngày, ông Tô Lâm đã hội đàm với Tổng thống Ilham Aliyev tại thủ đô Baku.
Hai nhà lãnh đạo thống nhất nâng cấp quan hệ Việt Nam – Azerbaijan lên Đối tác Chiến lược, nhân dịp kỷ niệm hơn 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao.
- Sau Azerbaijan, ông Tô Lâm sẽ thăm chính thức Nga và tham dự lễ duyệt binh tại Quảng trường Đỏ, Moscow. Trước đó, 68 sĩ quan, học viên Trường Sĩ quan Lục quân 1 thuộc Quân đội Nhân dân Việt Nam đã sang Nga để tham dự lễ duyệt binh này.
- Chuyến công du dự kiến sẽ kết thúc với chuyến thăm Belarus (dự kiến từ ngày 10 – 12/5).
Tin vắn
Khởi tố vụ tai nạn khiến nữ sinh tử vong ở Vĩnh Long: Chiều 7/5, Công an tỉnh Vĩnh Long đã khởi tố vụ án “vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ” đối với tài xế Nguyễn Văn Bảo Trung (33 tuổi, ở Trà Vinh), liên quan đến vụ tai nạn ngày 4/9/2024, làm em Nguyễn Ngọc Bảo Trân (14 tuổi) tử vong. Trước đó, cơ quan điều tra đã không khởi tố vụ án với lý do “người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội đã chết”, gây bức xúc dư luận. Ngày 28/4, cha nạn nhân dùng súng bắn ông Trung rồi tự sát. Sau vụ việc, Bộ Công an và Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao đã chỉ đạo điều tra lại nên mới có quyết định khởi tố.
Tin này vẫn được mở đọc miễn phí!
Chỉ 30 giây để đăng ký tài khoản miễn phí, nhưng điều này giúp Luật Khoa hiểu độc giả rõ hơn và tiếp tục xuất bản những tin tức đúng với nhu cầu của bạn.
Hà Nội kiểm tra cơ sở bán “lòng se điếu” dài hàng chục mét: Sáng 8/5, Đoàn kiểm tra liên ngành An toàn Thực phẩm quận Cầu Giấy đã kiểm tra đột xuất quán “Lòng Chát Quán” tại số 18 Trần Thái Tông, phường Dịch Vọng Hậu, sau khi một video quảng cáo bộ lòng lợn dài 40m lan truyền trên mạng. Chủ quán là ông Ngô Quyền Thế thừa nhận video do mình đăng tải từ năm 2024 và “thực ra bộ lòng chỉ dài hơn 20m”. Sở Y tế đã đề nghị quận Cầu Giấy xác minh nguồn gốc thực phẩm của cơ sở trên và yêu cầu rà soát các quán có kinh doanh lòng “se điếu” trên toàn thành phố.
Dự kiến chi 25.000 tỷ đồng/năm cho khám sức khỏe miễn phí: Tại cuộc họp báo Chính phủ thường kỳ, Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn cho biết từ năm 2026 – 2030, Bộ Y tế đặt mục tiêu toàn dân được khám sức khỏe định kỳ ít nhất một lần/năm. Tổng kinh phí dự kiến ước tính khoảng 25.000 tỷ đồng/năm. Ngoài ra, Bộ Y tế cũng đang triển khai lộ trình hướng tới miễn phí dịch vụ y tế cho toàn dân, theo chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm.
Việt Nam phản đối Trung Quốc, Philippines vi phạm chủ quyền ở Trường Sa: Ngày 3/5, Bộ Ngoại giao lên tiếng phản đối việc Trung Quốc và Philippines đưa người lên đá Hoài Ân thuộc quần đảo Trường Sa mà không được sự cho phép của Việt Nam. Trước đó, ngày 25/4, lực lượng hải cảnh Trung Quốc đã giăng cờ trên đá Hoài Ân. Cảnh sát biển Philippines cũng đưa người lên thực thể này ngày 27/4. Việt Nam đã giao thiệp và gửi công hàm phản đối các hành vi trên.
61 hộ dân bị cưỡng chế thu hồi đất phục vụ tu bổ di tích Gò Đống Thây: Ngày 5/5, Ủy ban Nhân dân quận Thanh Xuân ra quyết định cưỡng chế thu hồi 4.283 m² đất cùng các công trình trên đất của 61 hộ dân tại phường Thanh Xuân Trung, do không chấp hành việc bàn giao mặt bằng để triển khai dự án tu bổ, tôn tạo di tích lịch sử Gò Đống Thây. Việc cưỡng chế dự kiến diễn ra từ ngày 21 – 25/5. Di tích Gò Đống Thây được công nhận cấp quốc gia từ năm 1990.
Việt Nam sắp vượt Thái Lan, trở thành nền kinh tế lớn thứ hai Đông Nam Á: Theo báo cáo từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), năm 2025, GDP của nước ta ước đạt 571 tỷ USD, đứng thứ ba Đông Nam Á, sau Indonesia và Thái Lan. Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và Kinh doanh (CEBR) cũng dự báo Việt Nam sẽ vượt Thái Lan sau năm 2028 để trở thành nền kinh tế lớn thứ hai khu vực và lọt nhóm 20 nền kinh tế lớn nhất thế giới vào năm 2036.
Triển khai hơn 10 dự án xã hội cho lực lượng công an: Hà Nội dự kiến triển khai hơn 10 dự án nhà ở xã hội nhằm đáp ứng nhu cầu chỗ ở cho khoảng 18.500 cán bộ, chiến sĩ công an (chiếm phần lớn trong tổng số 45.000 cán bộ, chiến sĩ có nhu cầu trên toàn quốc). Các dự án này sẽ được xây dựng tại các khu vực thuận lợi như Tây Hồ Tây, Nam Thăng Long, đường Lê Trọng Tấn và huyện Đông Anh, trong đó Đông Anh có 4 dự án với diện tích hơn 100 ha.
Bộ trưởng Công thương họp với các tập đoàn lớn về nhập khẩu từ Mỹ: Chiều 7/5, Bộ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Hồng Diên chủ trì cuộc họp với các doanh nghiệp lớn như PVN, Petrolimex, PV Gas, EVN, Viettel, Vietnam Airlines, v.v. nhằm triển khai chỉ đạo của thủ tướng về thúc đẩy các thỏa thuận thương mại với Mỹ.
Tại cuộc họp, bộ trưởng nhấn mạnh nhu cầu lớn và ổn định của Việt Nam đối với hàng hóa, thiết bị và dịch vụ từ Mỹ. Đồng thời, ông kêu gọi các doanh nghiệp tích cực xúc tiến, ký kết và hiện thực hóa các hợp đồng đã thỏa thuận.
Bộ luật Hình sự sửa đổi sẽ thông qua vào tháng 10/2025: Bộ Công an đã trình Chính phủ dự thảo Bộ luật Hình sự sửa đổi năm 2025 với nhiều đề xuất đáng chú ý như áp dụng tù chung thân không giảm án; bỏ án tử hình cho tám tội danh; nâng mức phạt tù có thời hạn với một tội lên tối đa 30 năm; mở rộng trách nhiệm hình sự cho hành vi chuẩn bị phạm một số tội. Dự thảo dự kiến được trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp tháng 10/2025 theo thủ tục rút gọn.
Bài hay trong tuần
Hai tháng lương cha mẹ bằng học phí đại học của con
“Năm đó, tôi đi làm, lương 200 USD, tương đương khoảng 2,4 triệu đồng một tháng. Tức là, một tháng lương của tôi đủ để đóng học phí cho con học đại học một năm. Giờ tôi nhìn học phí của sinh viên thời nay mà thấy ‘toát mồ hôi’. Cứ cho là lương cha mẹ đi làm là 20 triệu đồng, thì phải mất hai tháng lương mới đủ đóng học phí cho con”.
Trái tim bất tử hay màn trình diễn niềm tin?
Nguyễn Quốc Chính | Facebook
“TP.HCM – Ngày 5/5/2025, trong khuôn khổ Đại lễ Phật đản, Giáo hội Phật giáo Việt Nam long trọng cung thỉnh “xá lợi trái tim Bồ-tát Thích Quảng Đức” từ Ngân hàng Nhà nước chi nhánh TP.HCM về Việt Nam Quốc Tự, quận 10, để tổ chức chiêm bái công cộng. Thông tin này lập tức thu hút sự chú ý của truyền thông và tín đồ. Nhưng đằng sau vẻ trang nghiêm ấy là một loạt câu hỏi chưa từng được trả lời công khai trong hơn ba thập kỷ qua […]”.
Công nhân các nhà máy Việt Nam đang sống trong sợ hãi trước thuế quan của Trump
New York Times | Cù Tuấn biên dịch
“Mối đe dọa đánh thuế 46%, một trong những mức thuế cao nhất đối với bất kỳ quốc gia nào, đang làm kinh động các nhà quản lý và công nhân các nhà máy ở Việt Nam, cũng như hàng ngàn công ty xuất khẩu tại đây […]”.
Đọc thêm:
