Cho chủ tịch tỉnh tước bằng luật sư: Chính phủ đang vượt mặt Quốc hội?

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 121 cho phép chủ tịch tỉnh có quyền cấp và tước bằng luật sư, dù trước đó theo luật của Quốc hội quyền này thuộc Bộ Tư pháp. Hành động này có dấu hiệu vi hiến và đe dọa tính công chính của tiến trình tố tụng.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 121/2025/NĐ-CP, trao quyền cho chủ tịch ủy ban nhân dân (UBND) cấp tỉnh trong việc cấp, thu hồi và quản lý chứng chỉ hành nghề luật sư. [1] Quy định này ngay lập tức gây ra làn sóng phản ứng trong giới hành nghề luật. 

Nhiều người cho rằng việc Chính phủ ban hành một nghị định như thế này là hành vi vượt quyền lập pháp, trái luật, và thậm chí là vi hiến. Chưa hết, nghị định này cũng có thể tạo ra những xung đột về lợi ích trong tiến trình tố tụng, đặc biệt là ở những phiên tòa hành chính mà bị đơn cũng chính là người được quyền cấp, thu hồi chứng chỉ hành nghề của luật sư. 

Nghị định 121 “sửa lưng” Luật Luật sư 

Trước tiên, cũng cần phải tìm hiểu giá trị hiệu lực pháp lý của một nghị định so với một văn bản luật.

Theo Điều 14 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2025, nghị định là văn bản được Chính phủ ban hành để quy định chi tiết điều, khoản, điểm và các nội dung khác được giao trong luật; quy định các biện pháp cụ thể để tổ chức, hướng dẫn thi hành luật. [2]

Nói dễ hiểu hơn, nghị định là văn bản do Chính phủ ban hành để quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành những điều khoản mà luật chưa quy định cụ thể. 

Thế nhưng trong khi Luật Luật sư tại các Điều 17, 18 và 19 đã quy định rõ về quy trình cũng như thẩm quyền cấp, thu hồi, cấp lại Chứng chỉ hành nghề luật sư thuộc về Bộ trưởng Bộ Tư pháp, thì Nghị định 121 lại giao quyền này cho chủ tịch UBND cấp tỉnh. [3]