Liên minh trà sữa chống lại chính quyền độc tài

Liên minh trà sữa xuất hiện từ năm 2020, chỉ sự liên kết của các nhà hoạt động trẻ tại Thái Lan, Myanmar, và Hồng Kông trong bối cảnh chính quyền ở các nơi này ngày càng độc đoán. Chính quyền Bắc Kinh vừa trực tiếp đàn áp người dân trong nước, vừa chống lưng cho các thế lực độc tài ở các quốc gia bên ngoài. Điểm chung văn hóa là uống trà với sữa, khác hẳn thói quen uống trà truyền thống của Trung Hoa đại lục, do đó được chọn làm biểu tượng cho phong trào.

Trong cuốn sách The Milk Tea Alliance: Inside Asia’s Struggle Against Autocracy and Beijing (tạm dịch: Liên minh trà sữa – Bên trong cuộc đấu tranh chống lại chế độ độc tài và chính quyền Bắc Kinh tại châu Á) của Giáo sư Jeffrey Wasserstrom, sử gia người Mỹ tại Đại học California, xuất bản năm 2025, được xem là công trình tiên phong về phong trào giới trẻ mang tên Liên minh trà sữa. Trước đó, Wasserstrom từng nhiều năm nghiên cứu các phong trào thanh niên ở Trung Quốc, trong đó có phong trào Thiên An Môn 1989.

Cuốn sách phác họa sự kết nối xuyên biên giới giữa những cá nhân, tập thể ở Thái Lan, Myanmar, và Hồng Kông – những người cùng kêu gọi dân chủ, nhân quyền – với sự hỗ trợ đắc lực từ công nghệ viễn thông. Dù không tồn tại một tổ chức chính thức, Liên minh trà sữa đã tạo nên một dấu ấn hiếm thấy trong đời sống chính trị và xã hội ở khu vực.