Chiều 9/12, Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao ban hành cáo trạng truy tố ông Nguyễn Văn Đài về tội “làm, tàng trữ, phát tán, tuyên truyền thông tin, tài liệu nhằm chống Nhà nước” quy định tại Khoản 2, Điều 117 của Bộ luật Hình sự 2015, theo VnExpress.
Cáo buộc: Tương tự như với cáo trạng truy tố ông Lê Trung Khoa vào một ngày trước đó, báo chí nhà nước không công bố toàn văn cáo trạng, cũng không nêu rõ hành vi nào của ông Đài được dùng làm căn cứ buộc tội. Theo Điều 117, ông phải sẽ đối mặt với mức hình phạt từ 10 năm đến 20 năm tù.
Quan trọng: VKSNDTC kêu gọi ông Nguyễn Văn Đài ra đầu thú tại “cơ quan đại diện Việt Nam tại nước ngoài”. Hiện ông Đài là thường trú nhân tại Đức.
Phía bên kia nói gì? Trả lời phỏng vấn Luật Khoa vào lúc chiều tối ngày 9/12 theo giờ Việt Nam, nhà hoạt động dân chủ Nguyễn Văn Đài nói ông “không tôn trọng quyết định khởi tố bị can đến truy nã và nay là cáo trạng truy tố” đối với ông.
- “Khi tôi bị bắt và xét xử năm 2018 ở Việt Nam, tôi bị khép vào tội ‘hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân’, trong đó đã bao gồm các hoạt động tuyên truyền chống nhà nước. Tội này còn nặng hơn Điều 117 hiện nay nhưng phía Đức vẫn tiếp nhận và cho tôi tị nạn chính trị, thì không có lý do gì bây giờ họ lại dẫn độ tôi về Việt Nam theo Điều 117”, ông Đài nói.
- Khi được hỏi liệu việc chưa có quốc tịch Đức có làm ông bất an hay không, ông Đài kể: “Năm 2019, sau khi đã định cư ở Đức, tôi có tới Na-Uy nhưng quên mang theo hộ chiếu. Tôi bị phía Na-Uy giữ lại nhưng họ cũng chỉ báo cho phía Đức và đưa trở lại Đức chứ không đưa về Việt Nam. Đó là một kinh nghiệm khiến tôi yên tâm hơn về luật pháp ở châu Âu.”
Bối cảnh: Tương tự như vụ án Lê Trung Khoa, vụ án Nguyễn Văn Đài cũng diễn ra trước thềm Hội nghị Trung ương 15 của Đảng Cộng sản, vốn được cho là sẽ quyết định nhân sự cho nhiệm kỳ 2026-2031.
- Bộ Công an khởi tố vụ án này vào ngày 11/11 và khởi tố bị can đối với ông Đài vào ngày 18/11.
- Tối ngày 5/12, cơ quan này phát lệnh truy nã ông Đài.
Tiếp theo là gì? Như Luật Khoa đã phân tích, tốc độ giải quyết vụ án này – cũng như vụ Lê Trung Khoa – là nhanh bất thường.
- Theo Điều 276, 277 của Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015, trong vòng ba tháng kể từ ngày nhận được cáo trạng từ Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao, tòa án có thẩm quyền phải ra quyết định có đưa vụ án ra xét xử hay không, và nếu có thì trong vòng tối đa 30 ngày sau đó phải mở phiên tòa sơ thẩm.
- Nếu không bắt được ông Đài hoặc ông Đài không ra đầu thú, tòa có thể xét xử vắng mặt.

