Ngày 11/12, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam Phạm Thu Hằng xác nhận tàu chiến Việt Nam đã đi qua eo biển giữa Trung Quốc và Đài Loan trong năm nay, theo hãng tin CNA của Đài Loan.
Theo dòng sự kiện: Khi được CNA hỏi về nguyên do của hành động này, bà Hằng trả lời rằng Việt Nam có quyền tự do hàng hải theo Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) và quyền đi qua eo biển này là quyền mà các quốc gia được hưởng theo luật pháp quốc tế.
- Trước đó, ngày 4/12, Giám đốc Cục An ninh Quốc gia Đài Loan ông Thái Minh Ngạn (Tsai Ming-yen), cũng xác nhận rằng tàu hải quân Việt Nam đã đi qua eo biển Đài Loan trong năm nay, tờ Taiwan News dẫn lời.
- Cũng theo ông Thái, tính đến nay đã có tàu quân sự của tám quốc gia thực hiện tổng cộng 12 lượt di chuyển qua eo biển Đài Loan trong năm 2025, bao gồm Mỹ, Anh, Pháp, Canada, Nhật, Úc, New Zealand và Việt Nam.
- Tính tới 12:00 ngày 19/12, theo quan sát của phóng viên Luật Khoa, báo chí trong nước chưa đăng bất kỳ thông tin nào về hành động này.
Điều chưa tỏ:
- Báo chí Đài Loan chỉ nói thời điểm tàu chiến Việt Nam thực hiện nhiệm vụ trên là “năm nay”, chưa rõ ngày cụ thể.
- Bản tin tiếng Anh của Taiwan News dùng danh từ số nhiều (vessels và ships) nhưng không nói rõ bao nhiêu tàu.
Bối cảnh:
- Đài Loan (hay tên chính thức là Trung Hoa Dân Quốc) có chính quyền dân chủ và độc lập với Trung Quốc.
- Trung Quốc luôn tuyên bố Đài Loan là một phần lãnh thổ của mình và để ngỏ khả năng thống nhất bằng vũ lực.
Phía Đài Loan nói gì? Ông Tô Tử Vân (Su Tzu-yun), Viện Nghiên cứu Quốc phòng và An ninh Quốc gia Đài Loan, cho rằng việc này cho thấy ý định của Việt Nam trong việc hợp tác chính trị với các đối tác khác trong khu vực, cũng như mức độ điều chỉnh chiến lược gần hơn với Mỹ của Hà Nội.
- Dưới góc độ kinh tế, ông Tô nhận định rằng động thái này phản ánh mối quan ngại ngày càng tăng của các nước trong khu vực, bao gồm Việt Nam, trước khả năng Trung Quốc có thể kiểm soát hoặc gây gián đoạn tuyến vận tải biển theo trục Bắc – Nam.
- Từ góc nhìn của ông Tô Tử Vân, Hà Nội đang khéo léo điều chỉnh vị thế của bản thân giữa bối cảnh cuộc cạnh tranh Mỹ – Trung đang gay gắt, nhằm thúc đẩy lợi ích riêng của mình, và những lợi ích này có nhiều điểm song hành với lợi ích của Đài Loan.
Phía Trung Quốc nói gì? Giáo sư Tô Hạo (Học viện Ngoại giao Trung Quốc) cho rằng “cái gọi là ‘tự do hàng hải’ và ‘tự do đi qua’ thực chất lâu nay là cái cớ quen thuộc mà các nước phương Tây sử dụng để khiêu khích trên biển.”
- Theo giáo sư Tô Hạo, việc Hà Nội triển khai các hoạt động này tại eo biển Đài Loan gắn với những tính toán chiến lược nhất định mà ông cho là “ảo tưởng”, “nguy hiểm”. Theo ông này, tình trạng căng thẳng giữa Trung Quốc và Nhật Bản xoay quanh các phát biểu của Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae về vấn đề Đài Loan đã khiến “Việt Nam trở nên ‘rục rịch’, cho rằng đây là một cơ hội để mưu cầu lợi ích.”
- Từ góc nhìn này, vị chuyên gia cho rằng động thái của Việt Nam là muốn “lấy lòng Nhật Bản”, nhằm “đổi lấy nhiều viện trợ và trang bị hải quân hơn”, ông Tô Hạo viết.
- Cũng theo ông Tô, mục tiêu thứ hai của Việt Nam là để “tìm cách gây sức ép buộc Trung Quốc phải nhượng bộ trong vấn đề Biển Đông”.
Đọc thêm: Chính sách “một Trung Quốc” của Đài Loan kéo lùi nước này ra sao?


Sự sâu sát và cụ thể: ai cũng muốn đạt đến. Có điều, nó đúng đắn và phù hợp hay không: chuyện đáng nói. Hơn nữa, đã xác định là ” Thành viên có trách nhiệm ” thì phải cố gắng và cụ thể, thôi !