Các ngân hàng Việt Nam đang ngày càng mở rộng việc phát hành các cam kết bảo lãnh (SBLC) nhằm hỗ trợ người vay trong trường hợp không thể trả nợ. Động thái này khiến một số tổ chức xếp hạng tín nhiệm cảnh báo về những rủi ro tiềm ẩn đối với hệ thống tài chính, theo tờ Bloomberg.
Giải thích nhanh: SBLC (Standby Letter of Credit) – hay còn gọi là thư bảo lãnh dự phòng – là công cụ mà ngân hàng cam kết sẽ thanh toán thay cho khách hàng nếu khách hàng không trả nợ hoặc không hoàn thành hợp đồng. Nếu người vay trả đúng hạn, ngân hàng không phải chi trả gì, nhưng nếu xảy ra vỡ nợ, ngân hàng sẽ phải thực hiện nghĩa vụ thanh toán thay cho khách vay.
Theo dòng sự kiện: Theo dữ liệu do VIS Rating (công ty chuyên đánh giá mức độ tín nhiệm tài chính của các khoản vay, đầu tư) cho biết, giá trị các khoản bảo lãnh của 27 ngân hàng niêm yết tại Việt Nam đã tăng 19%, đạt 52 nghìn tỷ đồng (khoảng 2 tỷ USD) trong chín tháng đầu năm ngoái.
Con số này tiếp tục tạo áp lực lên các ngân hàng vốn có ít vốn dự phòng để chịu đựng các khoản lỗ nếu xảy ra các rủi ro.
- Theo tờ Bloomberg, một yếu tố khiến rủi ro trở nên khó lường là các khoản SBLC thường không được ghi chép trong bảng cân đối kế toán và cũng không được tách riêng trong dữ liệu tài chính tổng hợp. Điều này có thể gây ra những “rủi ro bất ngờ” nếu người vay không có khả năng trả nợ, vì lúc đó ngân hàng sẽ phải thanh toán các khoản đã cam kết.
- Một số tập đoàn lớn đã tận dụng SBLC làm kênh huy động vốn nước ngoài. Bài báo của Bloomberg dẫn Vingroup JSC như một ví dụ điển hình: công ty con VinFast Auto Ltd. của Vingroup đã vay 510 triệu USD từ Deutsche Bank AG và quỹ đầu tư SeaTown Holdings International vào năm 2025. Khoản vay này được bảo đảm bằng nhiều khoản SBLC do các ngân hàng Việt Nam phát hành. Vingroup cho biết họ xem xét “nhiều nguồn tài trợ khác nhau, bao gồm cả SBLC.”
Bối cảnh: Việt Nam đang phải cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng kinh tế trung bình ít nhất 10% trong 5 năm tới và nhu cầu kiểm soát các tác động phụ từ mô hình tăng trưởng dựa nhiều vào nợ.
- Hơn 5 triệu hộ kinh doanh nhỏ lẻ cũng gặp tình trạng kinh doanh khó khăn vì chính sách thuế khoán mới của Chính phủ, thậm chí nhiều người buộc phải dừng các hoạt động kinh doanh.
- Đầu tháng 1/2026, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã hạ mục tiêu tăng trưởng tín dụng năm nay xuống khoảng 15%, đồng thời siết tín dụng vào các lĩnh vực rủi ro cao.
- Tính đến cuối năm 2025, tổng cộng đã có hơn 227.200 doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường, tương đương 18.900 doanh nghiệp phải đóng cửa mỗi tháng.


